عوامل مؤثر در تشکیل سبکهای تفکّر

عوامل مؤثر در تشکیل سبکهای تفکّر

2-2-4-1- فرهنگ

فرهنگ، مثل متغیرهاییه که در تغییر سبکهای تفکر نقش داره. بعضی فرهنگها به بعضی از سبکهای تفکر بیشتر اهمیت میدن. مثلا در آمریکای شمالی تأکید بیشترروی نوآوری و ایجاد فرصتهای مناسب باعث می شه که سبکهای قانونگذار و آزاد اندیش دست کم در بین بزرگسالان اهمیت بیشتری داشته باشه. قهرمانان ملی آمریکا مثل ادیسون به عنوان یک مخترع، انیشتین به عنوان یک دانشمند، جفرسون به عنوان یک سیاستمدار، استیفن جابز به عنوان یک مؤسس بزرگ، و ارنست همینگوی به عنوان یک نویسنده، همیشه به خاطر تفکرات بدیعشان مورد توجه و احترام بودن. جوامع دیگه مثل ژاپن با در نظر گرفتن تأکیدشان بر حفظ سنتها و همنوایی و همرنگی جامعه، شایدً بیشتر روی سبکهای اجرایی و محافظه کارانه تأکید دارن.

جامعه ای که بر همنوایی و آداب و رسوم و سنن تأکید داره، دچار ایستایی می شه. چون اعضا خود رو به این نوع سبکهای تفکر مجبور می کنه.  در بعضی از فرهنگها به کودکان از سالهای ابتدایی آموزش میدن که در مورد اعتقادات مذهبی سؤال نکنن، و یا در مورد حکومت همینطور مثلا در کشور کره جنوبی و چین نتیجه سؤال کردن درباره حاکمیت، حبس و زندانه. بنابر این والدین حساسیت زیادی به تشویق و و تشویق تفکر محافظه کارانه دارن تا تفکر آزادیخواهانه. در جوامع دیگر کودکان تشویق می شن در مورد چیزی که آموزش می بینن، بیشتر سؤال کنن این تفاوتها خیلی مهمه. استرنبرگ عقیده داره، که سبکهای تفکر در هر گروه اکثراً همون مواردی هستن که به اون اهمیت داده می شه. بعضی گروهها تفکر ابداعی و آزاد اندیشانه رو تشویق می کنن و در بعضی گروههای دیگر این نوع تفکرات رو تشویق نمی شن(استرنبرگ،1381). مثلا کودکان غیر سفید پوست و کودکان طبقه پائین بیشترً مهارتهای متفاوتی رو یاد می گیرن، اونا بیشترً دچار از دست دادن مهارتهای مربوط به مدرسه ان، مهارتهایی که در جوامع طبقه مرفه سفید پوست با ارزش تلقی می شه.اونا چیزی که رو در خرده فرهنگشان قبول کرده می شه یاد می گیرن. کودکان ترکتون[1]، محله سیاهپوست نشین فقیرتپهای کارولینا رو در نظر بگیرین. وقتی کودکان این محله به مدرسه می رن نمی تونن سؤالات غیر مستقیم معلمان رو بفهمن، چون اینطور سؤالات در خونه اونا رد و تبدیل نمیشه و اونا در خونه یا محله شون با القاب خاصی همدیگه رو صدا میزنن( ماسن و همکاران،1385).

2-2-4-2- جنسیت

نظریه یادگیری اجتماعی با تأکیدی که بر تشکیل و تقویت داره، نظریه شناختی- رشدی که بر کودکان به عنوان متفکّران دنیای اجتماعی تأکید می کنه، رویکردهای اصلی به شناخت نقش پیدا کنی جنسی هستن و دیدگاه سومی که عناصر هر دو تمایل رو ترکیب می کنه نظریه طرح جنسی نامیده می شه. تفاوتهای جنسی در خیلی از فرهنگهای جهان هست. بعضی از این تفاوتها، مثل ترجیح دادن همبازیهای همجنس، سطح فعالیت جنس مذکر و خشونت رو، در بین حیوانات هم مشاهده می شه(بی تی 1992به نقل از برک،1386). النور مکوبی(1990) عقیده داره که تفاوتهای هورمونی بین مردان و زنان، واسه نقش پیدا کنی جنسیتی نتیجه های مهمی داره. در شروع هورمونا بر سبکهای بازی اثر می ذارن و موجب حرکات خشن و پر سر و صدا در بین پسرها و اعمال آروم و لطیف در بین دخترها می شن. بعداً وقتی که کودکان رفت و امد با همسالان رو شروع می کنن، همبازیهای همجنسی رو بهتر می دونن که تمایلات و رفتارای اونا مثل خودشون باشه. در همون شروع تولد والدین برداشتهای متفاوتی در مورد فرزندان پسر و دختر خود دارن. خیلی از والدین می گن که دوست دارن بچه هاشون با اسباب بازیهای متناسب با جنسیت بازی کنن و فکر می کنند که پسرها و دخترها رو باید به شکل متفاوتی بار آورد. والدین تمایل دارن که پیشرفت، رقابت و کنترل هیجان رو واسه پسرها مهم بدونن و رفتار دوستانه و نظارت بر رفتار رو واسه دخترها با اهمیت بدونن. علاوه بر والدین معلمان هم نقش پیدا کنی جنسی رو در کودکان تشویق می کنن دخترها مثل وقتی که در خونه هستن، در کودکستان هم بیشتر تشویق می شن در فعالیتهایی همکاری کنن که بزرگترها اونا رو تنظیم کردن. بیشترً میشه اونا رو دید که دور معلم جمع شدن و از رهنمودهای واسه مشارکت در یک فعالیت پیروی می کنن. در مقابل پسرها بیشترً مناطقی از کلاس رو انتخاب می کنن که معلمان کمتر در اونجا حضور و دخالت داشته باشن( کارپنتر1983به نقل از برک،1386). پس پسرها و دخترها، رفتارای اجتماعی بسیار متفاوتی رو تجربه می کنن، اطاعت و درخواست و کمک در موقعیتهایی که بزرگترها اونا رو تنظیم کردن در دخترها بیشتر دیده می شه، در حالیکه جسارت، رهبری و استفاده خلاق از مواد درموقعیتهای سازمان نیافته در پسرها بیشتر مشاهده می شه(برک،1386).

مطلب مشابه :  درمان هیجان محور چیه؟

ویلیامز[2] وبست[3] ، مطالعه ای رو روی صفات و ویژگیهای زنان و مردان 30 کشور انجام دادن. این صفات، صفاتی بودن که به طور قابل توجه ای در این افراد پایدار بودن. به باور استرنبرگ صفات، بیان کننده فرق در سبکهاییه که ما اون رو در گروه خاصی بیشتر تقویت می کنیم، به طور خاص مردها بیشتر واسه سبک قانونگذار، داخل نگر و آزادی خواه تشویق می شن و زنها واسه سبکهای اجرایی و قضاوتی، برون نگر و محافظه کارانه تشویق می شن. اینجوری زنان و مردان از نظر اجتماعی(شایدً از بدو تولد) به روش های متفاوتی تربیت می شن. چیزی که به عنوان رفتار مطلوب یا دست کم رفتار قابل قبول می تونه در نظر گرفته شه، در زنان و مردان فرق داره. تفاوتهای موجود بین سبک تفکر زنان و مردان به تربیت اجتماعی اونا در فرهنگی که در اون متولد شدن برمیگرده. به طور رایج الگوی تفکر قانونگذار و آزاد اندیش، بیشتر بین مردان قبول شده تا زنان. اینجور انگار مردان قوانین رو وضع می کنن و زنان اونا رو رعایت می کنن، اما ممکنه این سنت در بعضی فرهنگها عوض شه(استرنبرگ،1381).

2-2-4-3- مقطع تحصیلی

وقتی که کودکان مدرسه رو شروع می کنن، دوره پرورش قانونگذاری شدیدا محدود می شه. از کودکان انتظار میره که خود رو با ارزشهای بوجود اومده در مدرسه هماهنگ کنن. معلمان تصمیم می گیرن که علم آموزان چه کارایی رو باید بکنن و اونا هم انجام میدن. علم آموزانی که در مدرسه جهتا و گروهبندیا رو رعایت نمی کنن، غیر اجتماعی و حتی نامتجانس به نظر می رسن. بعضی وقتها می گیم که کودکان در مدارس خلاقیت خود رو از دست میدن. چیزی که اونا از دست میدن سبک تفکریه که کارکرد خلاق رو به وجود میاره. علم آموزان به خاطر سبک اجرائی، جزئی نگری و محافظه کارانه تشویق می شن. در دوره های پیشرفته دانشکده و حتی دوره های فارغ التحصیلی به خاطر نوشتن مقالات مقایسه ای و ارائه نظریهای مخالف یا تحقیق تحصیلی یا نقشه های عملی تشویق می شن. حال سبک تفکر قضایی مهمه، و تفکر اجرایی کمتر روش زوم شده. وقتی فرد وارد حرفهای می شه، مثلاً به عنوان یک روان شناس محقّق، به خاطر تفکرات خلاق در جلو بردن این زمینه تشویق می شه،حالا سبک تفکر قانونگذار تشویق می شه، آدمایی که مدت بیشتری در این شغل بودن نسبت به کسائی که تازه وارد این حرفه شدن از آزادی بیشتری واسه بیان عقاید خود دارن. مقالات ارائه شده و طرحای پیشنهادی از طرف محققان سالهای آخر دانشکده مثل مقالات و طرحهای آدمایی که در سالهای اول هستن، به یه روش بررسی نمی شه. به کسی که سال آخره، نسبت به کسی که سال اوله، در جهت سبک قانونگذاری، آزاد اندیش و تغییر این زمینه، فرصت بیشتری داده می شه. به طور عجیبی دانشجویان سال آخر، بیشتر انقلابی هستن چون در این مورد محدود نشده ان و به احتمال بیشتر باور به تغییر رشته دارن(استرنبرگ،1381).

مطلب مشابه :  ایده های دیجیتال مارکتینگ در طول جام جهانی ۲۰۱۸

[1].Tracton

[2].Williams

[3].Best