وضعیت الان آموزش موسیقی در مدرسهای ایران و جهان

وضعیت الان آموزش موسیقی در مدرسهای ایران

هنرها به عنوان یکی از پنج دستاور دانشی آدم در کنار ریاضیات و علوم،ادبیات و زبون،جامعه شناسی و تحقیقات مربوط به اون و حرفها قرار میگیره. این روزا کاربرد هنر به یه جور گسترده مهم تلقی شده که در علوم و حرف ردپا و نقش مهم اون رو میشه نظاره کرد. ریاضیات،فیزیک و روانشناسی علومی هستن که به یه جور به  موسیقی در ارتباط هستن. این روزا موسیقی از حد یک سرگرمی یا هیجان فرا رفته طوری که اثرات شناختی اون در افزایش توان ذهنی،تمرکز،مهارت حرکتی و هماهنگی حواس از فعالیتای دیگر هنرها مشخص تره(گل صباحی،1385).

آموزش موسیقی ملی و اروپایی اولین رشته آموزشی هنری بود که در ایران به اون پرداخته شده پس از پیروزی انقلاب اسلامی از طرف افراد و مراجع جور واجور درباره موسیقی موضع گیریای جور واجور اعمال شد اما در شرایط الان،بیشتر از گذشته به موسیقی توجه می شه و زمینه واسه فعالیت موسیقی دانان کما بیش آماده شده. تا کنون در مدارس ایران،آموزش موسیقی به شکل ای طبقه بندی شده و مشخص در برنامه آموزش هنر مدارس وجود نداشته و اگه هم در بعضی مدارس به این مهم پرداخته شه جزو دروس فوق برنامه حساب می شه. بدیش اینه در مدارس کشورمون خیلی توجهی به وضعیت آموزش دروس هنری نمی شه و با وجود علاقه علم آموزان به این دروس زنگ و ساعات دروس هنر خیلی جدی تلقی نمی شه،بیشتر مدارس امکاناتی واسه آموزش و حتی شناخت موسیقی ندارن و در کل طبق دستور العمل آموزش و پرورش هیچ برنامه ای واسه آموزش موسیقی و کلاس در نظر گرفته نشده  است به طور مثال در راهنمای هنر سال پنجم دبستان 1353 یادآوری شده که وظیفه اصلی مربی تنها به هنر نقاشی و تمرین در جهت چند مبحث زیر بنایی مثل خط،نقطه و سطح محدود شه و هدف و برنامه ای واسه آموزش و سرود و موسیقی دیده نمیشه. در کتاب راهنمای تدریس هنر کلاسای چهارم و پنجم 1364 فهرست موضوعی کتاب به توضیح زیره: بخش نقاشی،بخش خوشنویسی،بخش کاردستی،بخش سرود،بخش نمایشنامه و بخش داستان. هم اینکه آورده شده که واسه اجرای یک سرود همه علم آموزان مجبورن از ریتم خاص اون سرود پیروی کنن،پیروی از ریتم باعث ایجاد هماهنگی در کارا و تقویت روحیه همکاری بین علم آموزان می شه. درزمان سالهایی که کتاب نامبرده مورد استفاده بودن کم کم به حذف بخشایی مثل بخش سرود دست زده شد،که اینطوری در سال 1373 کتاب آموزش هنر پایه پنجم دبستان و اول و دوم راهنمایی 1375 دیگر اثری از این بخش دیده نمیشه(رضایی،1388).

در مدارس کشورمون در حاضر،مربی پرورشی به عنوان سروسامون دهنده فعالیتای فوق برنامه معرفی می شه این مربیان معمولاً متخصص نیستن و دست اندرکاران مجموعه آموزش و پرورش فکر می کنند که یکی از دلایل بیشتر فقر آموزش موسیقی فقر نیروی متخصصه. تنها قدمی که فعلاً آموزش و پرورش در این مورد برداشتهه تهیه نوارهای سرود و قرار دادن اون در اختیار مدارسه که بسیار مورد استقبال قرار گرفته(گل صباحی،1385).

2-23-5 .آموزش موسیقی در دانمارک

آموزش موسیقی واسه بچه های پیش دبستانی یک بحث کلی در دانمارکه و موضوعیه که در بین معلمان و سیاستمداران در مورد روش شناسی و برنامه تحصیلی مربوط به اون بحث اتفاق میفته. بیشتر از 50 درصد از کودکان پیش دبستانی دانمارک،بین 1 تا 5 سال به مرکز مراقبت روزانه میان و دانمارک رکود جهانی واسه این مقدار زمان رو داره. بیشتر این بچه ها آموزش موسیقی رو از معلمان کارآزموده موسیقی دریافت می کنن و بعد از ورود به مدرسه ساده هم از ادامه آموزشای موسیقی برخوردار می شن. فرد پیشگامی بنام گزل(1975-1891)آموزش موسیقی به کودکان پیش دبستانی رو مطرح کرد و از سال 1976 کارکرد موسیقی واسه کودکان و بزرگسالان در دانمارک تصویب شد و به عنوان اولین کشور در جهان دارای اینجور عملکردی شد. اولین هدف اونا ایجاد رفاه و زمینه سازی واسه رشد استعدادهای کودکان در زمینه های خاصه و هم اینکه باعث می شه تا علم آموزان مهارتهای موسیقی کلی رو به عنوان سهمی واسه یادگیری دائمی رشد دهند.

مطلب مشابه :  10 روش هدف دار بازاریابی اینستاگرام که هر کار و کاسبی ای نیاز به دانستن اون داره

چون هم در مدارس خصوصی و هم عمومی در رشد هوش – اجتماعی،فیزیکی و هیجانی بچه ها اثر داره. کارل ارف(1982-1895)عقاید فن تعلیم اُرف رو واسه آموزش کودکان پیش دبستانی در دانمارک استفاده کرد،با الهام از ارف بدیهه گویی،یک عنصر نوین در تعلیم موسیقی در مدارس عمومی دانمارک شده. ارف تصور نمی کرد که همه موسیقیا باید در بین حرکت بیان شن ولی از ارتباط بین ریتم و حرکت در کودکان آگاه بود،ایشون به فکر بود که از آنجائیکه بچه ها نمی تونن با آوازهایی هماهنگ شن که به شکل خالص شامل واژه ها و اصطلاحات کلامی هستن،پس باید آهنگای 2 تا 5 نتی رو قبل از آهنگای ردیف بزرگتر یاد بگیرن،ارف به هماهنگی و وحدت حسی – حرکتی در آموزش موسیقی به فکر بود(هلگرسن،1997).

2-23-6 .آموزش موسیقی در ژاپن

مدارس ساده ژاپن در سال 1873 در زمان حکومت امپراتور می جی شروع به کار کردن. امپراتور    می جی تصمیم گرفت با تکیه بر آموزش و پرورش ژاپن رو مدرن شده کنه و با جهان و مسائل فرامرزی آشنا سازه در اول امر دوره آموزشی اجباری واسه کودکان ژاپنی چار سال و آموزش آواز خوندن جزو دروس اصلی و اساسی اون بود. آخرسر حکومت ژاپن در سال 1879 موسسه موسیقی رو در توکیو ساخت؛ اهداف این موسسه عبارت بودن از: 1- مطالعه موسیقی سنتی ژاپن و بقیه کشورها 2- انتخاب مناسب ترین ترانها واسه کودکان و آوردن اونا در کتابای درسی 3- آموزش معلمای موسیقی طوری که اونا بتونن موسیقی ملی ژاپن رو بسازن. اولین کتاب درسی موسیقی به نام آوازهای دبستانی جلد 1 در سال 1881 چاپ شد. چاپ کتابای درسی موسیقی قدم بسیار مهم ای بود که موسسه موسیقی در این مورد برداشت و اثر بسیار عمیقی بر آموزش موسیقی در دبستانها و موسیقی بزرگسالان گذاشت(اینانلو،1388).

در سال 1910 وزارت آموزش و پرورش آوازهای کودکانه رو جمع آوری کرد و در سال 1918 خیلی از اونا به رهبری شی نی چی سوزوکی در مجله ای به نام پرنده سرخ جمع شدن. پس از سالهای 1950 که زمان بازسازی ژاپن شروع شد خیلی از والدین واسه آموزش فرزندان خود اقدام به خرید پیانو،و ویولن و بقیه آلات موسیقی کردن. از سالهای 1960 به بعد موسیقی دانای ژاپنی تونستن در خیلی از مسابقات فرامرزی موسیقی،مدالای مختلفی رو دشت کردن و این روند سال به سال از سرعت بیشتری برخوردار شد. در ظرف 15 سال گذشته ژاپن یکی از مهمترین کشورهای پرورش دهنده موسیقی دانای برجسته موسیقی کلاسیکه. و این مراحل پر بار شدن موسیقی درزمان سالهای گذشته بازم ادامه دنستهه(رضایی،1388).

مطلب مشابه :  جهانی شدن نظام اموزش و پرورش

 

 

2-23-7. معرفی روش آموزش سوزوکی

شی نی چی سوزوکی،معلم و فیلسوف آدم دوست ژاپنی زندگی خود رو وقف آموزش موسیقی به کودکان کرد،توانایی کودکان در جذب و مثل سازی زبون مادری اون رو تشویق کرد تا زندگی کودکان رو از روش موسیقی غنی تر سازه اون به فکر بود که توانایی موسیقیایی استعدادی ذاتی نیس بلکه قابلیتیه که میشه اون رو پرورش داد. سوزوکی اصول اساسی و ابتدایی اکتساب زبون رو واسه یاد گرفتن موسیقی به کار گرفت و روش خود رو به روش آموختن زبون مادری و یا پرورش استعداد تنظیم می کرد. ایشون به فکر بود که کودکان کم سن قابلیتی ذاتی و طبیعی واسه برابری با محیط دارن. پس اگه ما این دوره زندگی رو از دست بدیم بسیار سخت هستش که به یافته های آموزشای اون دوره برسیم،چون که این سالها در رشد و تکامل فرایندهای ذهنی و هماهنگی عضلانی کودک خردسال خیلی با اهمیته. کلا هدف از تعلیم به روش سوزوکی کمک به کودکه تا به شادی و خوشبختی،جربزه و اعتماد به نفس،انضباط،قدرت تمرکز،نیروی عزم و اراده واسه امتحان دشواریا و احترام به خود و بقیه رو یاد بگیرن. هدف ابتدایی دکتر سوزوکی هیچوقت این نبود که به کودکان تنها چگونگی نواختن سازه ها رو بیاموزد بلکه اون از اثر عالی که موسیقی می تونه در همه مراحل یادگیری داشته باشه دفاع کرده . اون به فکر بود که با محیط مناسب و طی مراحل آموزشی درست از روش موسیقی میشه قدرت درک تفاهم و حساسیت رو در کودکان بالا برد و واسه کودک زندگی بهتر و واسه هممون دنیای بهتر رو به وجود آورد. طرز فکر و باور سوزوکی در آموزش صلح و آرامش و درک و تفاهم از روش موسیقی کم کم قبول شده،حال هزاران کودک از دور دنیا می تونن گردهم آیند و با هم بنوازند و به وسیله زبون موسیقی بر مشکلاتی چون فرهنگا و زبانهای جورواجور پیروز شدن با ورود به سال 2001 که سال گفتگوی تمدنا نامیده شده و به موسیقی به عنوان زبون جهانی واسه گفتگوی تمدنا توجه شده جنبش،پرورش استعداد شعار خود رو کمک به دوستیای فرامرزی از روش موسیقی قرار داده(خرسند،1380).

روش سوزوکی تداعی کننده کاربردهای آموزشی مکتب روانشناسی گشتالته که در نظامای آموزشی بعضی از کشورهای رایجه.  به کوتاهیً این که در روش گشتالتی همراه با آموزش جزء،کل رو هم به کودک عرضه می کنن. مثلاً وقتی حرف «م» رو به کودک یاد می گیرن کلمه «مادر» رو همراه با جزء در یادیگری موسیقی کودکان بیشترً به خاطر توجه و تمرکز فراری که دارن موثره وقتی کودک کل ملودی ساده ای رو می شن و جای هرنت اون رو روی ساز خود پیدا می کنه آمادگی و حوصله بیشتری واسه پیدا کردن و فهمیدن اجزاء داخل کل پیدا می کنه(زاده محمدی،1384).

[1]-Karlorf

[2]- Helgersen

[3]- Shinichi Suzuki