عبارات تأکیدی شاعرانه چیه و چه تاثیری بر کیفیت زندگی ما داره؟ “

 

واسه اولین بار بیشتر از بیست سال پیش بود که با مفهومی به نام «عبارات تأکیدی» آشنا شدم و اینکه ذهن چیجوری تحت اثر تلقین قرار میگیره و ما رو در رسیدن به اهداف مون کمک می کنه. بعدا فهمیدم که عبارات تأکیدی شکل مدرن همون ذکرها و مانتراهاییه که در مذاهب و ادیان مختلف همیشه وجود داشته. اما تکرار این عبارات برایم سخت بود. اول دلیل این سختی رو نمی دونستم تا اینکه با مطالعه و بررسی بیشتر، تا حدودی دلایل این مسئله برایم روشن شد. فهمیدم که عبارات تأکیدی که در کتابای موفقیت نویسندگان غربی به اونا اشاره شده، شاید واسه همه افراد با فرهنگا و باورهای مختلف به یک اندازه مؤثر و مفید نباشه.

 

تکرار عبارات تأکیدی روشی تلقینی واسه اثر گذاشتن بر ضمیر ناخودآگاهه و چون ضمیر ناخودآگاه ما، از قبل به وسیله فرهنگ و اعتقادات اجتماعی محل زندگی ما بوجود اومده، شاید نوع خاصی از عبارات تأکیدی واسه ما مفیدتر باشن. تکرار عبارات تأکیدی مثل: «من هر روز از هر دید بهتر و بهتر میشم» که دکتر امیل کوئه، از پیشگامان روان شناسی تلقین ایجاد کرده، واسه من همیشه با زحمت و تقلای زیادی همراه بود و اثر کمی رومو می گذاشت اما وقتی شروع به استفاده از «عبارات تأکیدی شاعرانه» کردم، این روش تلقین رو بسیار لذت بخش تر و مؤثرتر یافتم.

دارونما با تلقین اضافه

بیشتر از صد سال پیش در پاریس، فرد مریضی واسه دریافت دارویش به داروخونه ی دکتر امیل کوئه مراجعه کرد. اون دارو در داروخونه موجود نبود و مریض هم شدیدا بهش نیاز داشت. احتمال یافتن اون دارو در داروخونهای دیگر هم کم بود. فکری به ذهن دکتر کوئه رسید. اون به مریض گفت که داروی نامبرده موجود نیس اما داروی جدیدی اومده که اثر فوق العاده بیشتری از اون دارو داره، بعد خواص داروی جدیدِ شگفت انگیز رو به طور مفصل توضیح داد. مریض با شنیدن این توضیحات، اشتیاق خود رو واسه استفاده از اون اعلام کرد و دکتر کوئه مقداری از اونو بهش داد. چند روز بعد دکتر کوئه جویای حال مریض شد و در کمال تعجب دید که اون بهبود پیدا کرده. تعجب دکتر کوئه به خاطر این بود که اون فقط مقداری قرص شکر به مریض داده بود که بدون هرگونه خاصیت درمانی بود! اینجور بود که دکتر کوئه به قدرت تلقین پی برد. این یافته باعث علاقه بیشتر اون به موضوع تلقین و عبارات تأکیدی شد و تحقیقات بیشتری رو در این مورد انجام داد. اون نتیجه این بررسیا رو در سال ۱۹۲۰ در کتابش با عنوان «تسلط بر خود با تلقین به نفس آگاهانه» منتشر کرد. دکتر کوئه به اثر داروها باور داشت اما به فکر بود که تلقین بر اثر دارو می افزاید. اون عبارات تأکیدی رو در کتابش معرفی کرد. این کتاب با استقبال زیادی در اروپا و آمریکا روبه رو شد و روش تلقینی امیل کوئه طرفداران بسیاری پیدا کرد. از اون زمان عبارات تأکیدی به پای ثابت کتابای موفقیت و رشد شخصی تبدیل شد.

هر روز بهتر از دیروز

عبارت تأکیدی اصلی کتاب کوئه اینجور بود: «من هر روز از هر دید بهتر و بهتر میشم». این جمله باید صبح بی معطلی پس از بیدار شدن، غروب و شب قبل از خوابیدن و در هر نوبت کمه کم بیست بار تکرار می شد. افراد بسیاری نتایج خوبی از این تلقین گرفتن. قبل از کوئه روان شناسانی مثل ویلیام جیمز به اثر افکار و باورها بر سرنوشت آدما پی برده بودن و تحقیقات پس از اونم اثر تلقین آگاهانه رو تأیید کرد.

ذهن خودآگاه ما فقط مسئول ده درصد از اعمال ماست و این ذهن ناخودآگاهه که مسئولیت نود درصد از رفتارهای ما رو بر عهده داره. در اول یادگیری یک مهارت جدید مثل دوچرخه سواری، شما نیازمند تمرکز آگاهانه روی تموم جزئیات هستین تا وقتی که برنامه اون در ضمیر ناخودآگاه شما اثبات شه. پس از اون نه تنها احتیاجی به تمرکز آگاهانه واسه کنترل دوچرخه ندارین، بلکه در بین دوچرخه سواری می تونین به صحبت کردن و تماشای دور یا هر کار دیگر بدین چون ضمیر ناخودآگاه کنترل دوچرخه رو به دست گرفته. همه اینا منطقی و مناسب به نظر می رسین و من سعی کردم به مدت طولانی تلقین کوئه و عبارات تأکیدی مثل رو استفاده کنم، اما این کار برایم بسیار سخت و عذاب آور بود. همیشه به دنبال راه حلی واسه حل این مشکل بودم تا اینکه جانشین خوشایندی واسه اون یافتم.

تلقین شاعرانه

من همیشه علاقه زیادی به شعر داشتم اما هیچوقت به ذهنم نرسیده بود که از «شعر» به عنوان عبارات تأکیدی استفاده کنم. یک روز صبح زود از خواب بیدار شدم و پس از صبحانه، چند بیت شعر خوندم. این کار مثل همیشه احساس خوبی به من داد اما چیزی که برایم جالب بود، موندگاری این احساس در طول روز بود. اون ابیات بعضی وقتا دوباره به یادم می اومد و من اونا رو زمزمه می کردم. روز بعد به محض اینکه از خواب بیدار شدم خود به خود به زمزمه ی یکی از اون ابیات پرداختم و اونجا بود که به خود گفتم که به چه دلیل از همین ابیات مورد علاقه خودم، به عنوان عبارات تأکیدی استفاده نکنم؟ به نظرم ایده ی خوشایندی رسید. چون هم شعر رو دوست داشتم و هم به اثر تلقینی مثبت اون علاقه مند بودم. پس شروع کردم به جمع آوری ابیاتی که متناسب با اهدافم بودن. اونا رو حفظ کردم و صبحا، در طول روز و شب قبل از خواب اونا رو تکرار می کردم. خیلی از اوقات هم اونا رو به آواز می خوندم. این نوع تلقین هم برایم بسیار طبیعی تر و لذت بخش تر بود و هم اثر خیلی بیشتری از عبارات تأکیدی عادی رومو داشت. اول فکر می کردم که شاید به خاطر علاقه ام به شعر این قدر رومو مؤثره اما به دلایلی که توضیح میدم، عبارات تأکیدی شاعرانه واسه هر فرد ایرونی می تونه مؤثرتر و باحال تر از عبارات تأکیدی معمولی باشه.

مطلب مشابه :  عاشق شدن چه فوایدی واسه سلامتی داره؟ "

روح شاعرانه ی ایرانیان

برخلاف تصور عمومی، اینجور نیس که همه مردم در همه جای دنیا به یک شکل فکر کنن. غربیا به منطق، بررسی و طبقه بندی علاقه دارن و شرقیا به کل گرایی، شهود و درون گرایی تمایل دارن. اخیرا کتابی خوندم به نام «جغرافیای تفکر» که به وسیله یک روان شناس غربی (ریچارد ای. نیسبت) نوشته شده و با تحقیقات علمی ثابت کرده بود مردم دنیا، روش تفکر یه جوری ندارن. اگه اینجور باشه باید ببینیم که وجه غالب فرهنگ ایرونی چیه؟ چی می تونه ویژگی روشن روح ایرونی رو درخشش بده؟

این عنصر مشترک فرهنگ و روح ایرونی، «شعر» است. همونجوریکه استاد داریوش آشوری در کتاب «شعر و اندیشه» آورده، شعر همیشه «مهم ترین عنصرِ هنری و رسانه فرهنگی در فضای فرهنگِ ایرونی بوده». در فرهنگ ایرونی، شعر و شاعران، همیشه از جایگاه والایی بهره مند بودن. روح خیال پرداز و شوریده ی ایرونی، به کمک تأملات و اشراقات داخلی، میراثی غنی از زیبایی و حکمت رو به شکل شعر واسه آدمی به ارمغان آورده. روح ایرونی با شعر تنیده شده. به همین دلیله که شاید ما تنها کشوری هستیم که مردمش با اشعار شاعرانش فال می گیرن یا مشاعره برگزار می کنن. ما شاعران مون رو گرامی می داریم، شعرشان رو حفظ می کنیم و در زندگی و گفت وگوهای روزمره از راه های مختلف به اونا مراجعه می کنیم. خیلی از شاهان ایران، شاعران رو گرامی می داشتن و حتی بعضی مثل ناصرالدین شاه خودشون هم شعر می گفتن. با ورود اسلام به ایران، مضامین عرفانی به شکل شعر میراثی غنی از فرهنگ الهی و ادبی رو واسه جهانیان به یادگار گذاشت. شعر اون اونقدر در ناخودآگاه جمعی ما نفوذ داره که وارد ادبیات و گفت وگوهای روزمره ی ما شده و خیلی از ضرب المثلای عادی ما برگرفته از اشعار شاعران مونه. با این اوصاف عجیب نیس اگه عبارات تأکیدی شاعرانه اثر بیشتر و عمیق تری در وجود یک ایرونی داشته باشه.

عبارت تأکیدی شاعرانه چیه و به چه دلیل مؤثرتره؟

عبارت تأکیدی شاعرانه می تونه یک مصرع، بیت یا بخشی از یک شعر باشه که با اهداف شما تناسب داره. شاه بیت عبارات تأکیدی شاعرانه ی من، این بیت از سعدیه:

به جهان خرم از آنم که جهان خرم ازوست

عاشقم بر همه عالم که همه عالم ازوسـت

تکرار صبحگاهی این بیت واقعا اثر معجزه آسایی رومو داشته. اجازه بدین این بیت رو با عبارت تأکیدی امیل کوئه مقایسه کنیم:

«من هر روز از هر دید بهتر و بهتر میشم»

این جمله هیچ دلیلی رو نمیگه که به چه دلیل من باید هر روز بهتر شوم. با وجود این همه جنگ، کشتار، بدبختی، فقر و آدمای گرسنه در جهان، من میتونم هر روز بهتر و بهتر شوم؟! اما بیت سعدی نه تنها واسه خوشحال بودن دلیل میاره، بلکه راه حل تموم مشکلات جهانی رو هم نشون می ده:

  1. می گه که شادی من به دلیل باور به وجود خالق و آفریدگاریه که تموم جهان آفریده ی اوست. بدون باور به قدرتی مطلق، هیچوقت آرامش عمیق و پایداری رو تجربه نخواهیم کرد.
  2. آرامش

  3. این بیت می گه که تنها کاری که لازمه بکنی تا به شادی، آرامش و خوشبختی پایدار برسی اینه که عاشق باشی. عاشق تموم موجودات باشی. به خود، بقیه، حیوانات، طبیعت و به خدا عشق بورزی.

این عشقه که می تونه تنها مرهم تموم دردها و زخمای بشری باشه. از طرف دیگر وزن، ریتم و زیبایی این شعر اثر آروم بخش و نشاط آور فوری بر روح آدم داره.

روش انتخاب عبارات تأکیدی شاعرانه

گنجینه و میراث ادبی ما اون اونقدر غنی و پرباره که پیدا کردن عبارات تأکیدی شاعرانه ی مناسب اصلا کار سختی نیس. شما متناسب با هدف خود و با توجه به علاقه تون می تونین در دیوان شاعران قدیم یا معاصر جست وجو کنین و بیت یا قطعه ی مناسب رو انتخاب کنین. چیزی که انتخاب می کنین باید واسه شما قشنگ و الهام بخش باشه و معنای مثبت و انگیزاننده ای رو به شما القا کنه. می تونین بیت یا قطعه ای رو که انتخاب می کنین، یه مدت امتحان کنین تا ببینین که مؤثره یا نه و در صورت نیاز، اونو با شعر دیگری جانشین کنین.

مطلب مشابه :  عصاره چای سبز؛ ۱۰ خاصیت اثبات شده واسه سلامتی و کاهش وزن 

مثالایی از عبارات تأکیدی شاعرانه

خود جدا از اینکه بیتی که اشاره کردم، از چندین عبارت تأکیدی شاعرانه استفاده می کنم که در مورد بعضی از اونا اینجا توضیح کوتاهی میدم.

حافظ از باد خزان در چمن دهر مرنج

فکر مناسب بفرما گل بی خار کجاسـت

این بیت به من یادآوری می کنه که هیچکی کامل نیس و بهتره که خودم و بقیه رو با تموم ضعفا و کمبودا قبول کنم و توقعاتم از خودم و بقیه منطقی تر باشه. این بیت به من کمک می کنه که بتونم با اتفاقات بد و بد راحت تر کنار بیام.

به عزم مرحله عشق پیش نِه قدمی

که سودها کنی اَر این سفر توانی کرد

این بیت از حافظ منو به قدم گذاشتن در راه عشق و استوار بودن در عاشقی تشویق می کنه و به یادم میاره که بهترین و پرسودترین معامله، عشق ورزیدن به تموم موجوداته.

چون خلیلی هیچ از آتیش مترس

من چو ابراهیم گلستانت کنم

این شعر از مولوی وعده ای از طرف خدا رو یادآوری می کنه که «اگه با من دوست باشی و با تموم وجود به من تکیه کنی نباید از هیچ چیزی بترسی چون من همیشه حافظ و حمایت کننده تو هستم و بدترین شرایط رو واسه تو به بهترین وضعیت تبدیل خواهم کرد.»

گر یک نفست ز زندگانی گذرد

مگذار که جز به شادمانی گذرد

اخطار که سرمایه سودای جهان

عمرست اونقدر کش گذرانی گذرد

این رباعی خیام ارزش لحظات گذرای عمر رو به من گوشزد می کنه و به یادم میاره که عمر گران بهاترین دارایی منه و نباید اونو با سِیر کردن در گذشته یا ترس و نگرانی از آینده تلف کنم بلکه باید با زندگی در لحظه حال، در سرور و شادمانی به سر ببرم.

هیچکی در جوی حقیری که به مردابی می ریزه مرواریدی صید نمی کنه.

این قطعه شعر از فروغ فرخزاد منو تشویق می کنه که رؤیاها و آرزوهای بزرگ داشته باشم و خودم رو لایق بهترینا بدونم.

مرغ رو پر می بره تا آشیان

پرّ آدم همته ای مردمون

این بیت مولوی هم منو تحریک می کنه که واسه رسیدن به اهداف و رؤیاهایم همت عالی و عزم راسخ داشته باشم و هیچوقت از رشد و پیشرفت دست ورندارم.

این ابیات فقط مشتی از خروار بود. در اقیانوس ناتموم شعر و ادب پارسی هرکی میتونه بیتی متناسب با اهداف و روحیات خود پیدا کنه. از اونجا که شعر ذاتا توانایی بالایی واسه تفسیر و تعبیر داره، نکته مهم در انتخاب ابیات برداشت شخصی خود شما و میزان جذابیت و الهام بخشی اون شعر واسه شماس. جست وجو واسه یافتن عبارات تأکیدی شاعرانه خود سیاحتیه شیرین در باغ پربار شعر و ادب فارسی. هم فاله و هم تماشا.

روش استفاده از عبارات تأکیدی شاعرانه

وقتی ابیات و قطعات مناسب رو انتخاب کردین، بهتره اونا رو در دفترچه ای که به این عبارات اختصاص میدید بنویسین تا در هر فرصتی بتونین اونا رو مرور کنین. بهتره در اثر تکرار اونا رو به حافظه بسپارید. از اونجا که این ابیات مورد علاقه شماس، در مدت کوتاهی خود به خود اونا رو حفظ میشید. سعی کنین بیتی رو که بیشتر از همه واسه شما تحریک کننده و معناداره، صبح به محض بیدار شدن تکرار کنین. خودم همون شاه بیتی رو که گفتم به محض بیدار شدن به آواز می خوندم و این کار خیلی راحت من رو واسه یک روز کامل، از نظر روحی و احساسی شارژ می کنه. هیچ عدد خاصی واسه تکرار وجود نداره. شما متناسب با شرایط خود هر چند بار که می تونین عبارات تأکیدی شاعرانه رو تو ذهن خود مرور کنین، زمزمه کنین، با صدای بلند یا به آواز بخونین. در مورد اشعار سنتی، «به آواز خوندن» بیشتر از حالات دیگر تکرار مؤثره. در کل روش مناسب تکرار این اشعار، حالتیه که واسه تون راحت تر و لذت بخش تر باشه چون در این صورت بیشترین تأثیرگذاری رو داره.

این نوشتار طرح یک ایده بود واسه یه جور بازخوانی فرهنگ بومی و استفاده از اون در راه رشد و برتری شخصی و شاید بتونه قدم کوچیک و آغازینی باشه واسه ایجاد یک فرهنگ اصیل موفقیت ایرونی. نباید این سوءبرداشت ایجاد شه که عبارات تأکیدی شاعرانه با برگرفتن فقط بخشی از شعر، از ارزش اونا کم می کنه. اتفاقا برعکس، این کار به معنی ی ارج گذاشتن به این اشعار و یه جور استفاده ی کاربردی و مدرن از اونا در جهت غنی تر ساختن زندگی شخصیه. این نوشته رو با بخشی از شعر «آرش کمانگیر» از سیاوش کسرایی، که می تونه عبارت تأکیدی شاعرانه ی قوی و تغییر آفرینی باشه، به پایان می بریم:

آری آری زندگی زیباست

زندگی آتشگهی دیرنده پا برجاست

گر بیفروزیش، رقص شعله اش در هر کران پیداست

ورنه، خاموشه و خاموشی گناه ماست.

دیدگاهتان را بنویسید