علائم ام اس و روش های تشخیص اون “

 

مریضی ام اس مثل مریضی لوپوس، یک مریضی خودایمنیه. میزان گسترش مریضی ام اس در زنان، ۲ تا ۳ برابر مردانه. این مریضی عصبی ضعیف کننده س، بر مغز و نخاع اثر می ذاره و معمولا در افراد ۲۰ تا ۴۰ ساله دیده می شه. عواملی مثل خستگی شدید، استرس، گرمای زیاد، سیگار و … باعث زیاد ام اس می شن. علائم ام اس زیاد هستن و بعضی از اونا در مریضیای دیگر هم دیده می شن، همین مسئله تشخیص ام اس رو سخت می کنه. در مطلب زیر، شما رو با عادی ترین علائم ام اس آشنا می کنیم. فقط به خاطر داشته باشین که داشتن تعدادی از علائم زیر حتما به معنای دچار شدن به ام اس نیس و تشخیص پایانی همیشه برعهده ی پزشکه.

 

مریضی ام اس یا اسکلروز چندگانه چیه؟

اسکلروز چندگانه یا مریضی ام اس، یک مریضی پیش روندهه که به دلیل ی اشتباه در کارکرد سیستم ایمنی بدن به وجود میاد. این یعنی سیستم ایمنی که وظیفه اش سالم نگه داشتن بدن شماس، اشتباهی به قسمتایی از بدن تون که واسه کارکرد روزمره لازمن، حمله می کنه. در این حمله، پوششای محافظ سلولای عصبی آسیب می بینن و کارکرد مغز و نخاع دچار مشکل می شه.

علائم ام اس یا اسکلروز چندگانه

۱. مشکلات بینایی

مشکلات بینایی یکی از شایع ترین علائم ام اس هستن. نا آرومی بر عصب بینایی اثر می ذاره و در دید مرکزی مشکل ایجاد می کنه. این می تونه به تاری دید، دوبینی یا از دست دادن بینایی منجر شه.

شما ممکنه بی معطلی متوجه مشکلات بینایی تون نشید، چون آسیبای وارده به بینایی ممکنه آهسته و تدریجی باشن. ممکنه هنگامی که به بالا یا به یک طرف نگاه می کنین، احساس درد کنین. راه های مختلفی واسه مقابله با تغییرات بینایی مربوط به ام اس هست.

۲. مورمور شدن و بی حسی

مورمور شدن و بی حسی یکی دیگر از علائم ام اسه. ام اس بر اعصاب مغز و نخاع (مرکز پیام بدن) اثر می ذاره. این بهش معناست که ممکنه سیگنالای ضدونقیضی در سراسر بدن ارسال شن و بعضی وقتا هم هیچ سیگنالی فرستاده نشه. این به بی حسی منجر می شه. مورمور شدن و بی حسی، یکی از شایع ترین علائم هشداردهنده ی ام اسه. جاهایی که بیشتر دچار بی حسی می شن، عبارتند از صورت، بازوها، پاها و انگشتان.

۳. درد و گرفتگی عضلات

درد طولانی و گرفتگیای غیرارادی عضلات هم در مریضی ام اس عادی هستن. به گفته انجمن ملی ام اس، یک مطالعه نشون داد نصف افراد گرفتار به ام اس دچار درد طولانی هستن. سفتی عضلانی یا گرفتگیای عضلانی (اسپاستیسیت) هم علائم شایعی هستن. شما ممکنه سفتی عضلات یا مفاصل و حرکات یهویی، دردناک و غیرقابل کنترل انداما رو هم تجربه کنین. پاها بیشتر از بقیه انداما تحت اثر ام اس قرار می گیرن اما درد پشت هم متداوله.

۴. خستگی و ضعف

حدود ۸۰ درصد از افراد در مراحل ساده ی ام اس دچار خستگی و ضعف بدون دلیل می شن. خستگی طولانی زمانی اتفاق میفته که اعصاب موجود در ستون فقرات تخریب می شن. این خستگی معمولا یهویی ظاهر می شه و برطرف شدن اون چندین هفته طول می کشه. این ضعف در اول بیشتر در پاها مشهوده.

مطلب مشابه :  علائم افسردگی؛ با نشونه های خاموش اما خطرناک افسردگی آشنا شید 

۵. مشکلات تعادل و سرگیجه

سرگیجه و مشکلات مربوط به هماهنگی و تعادل می تونن جنب و جوش فرد گرفتار به مریضی ام اس رو کاهش بدن. دکتر تون ممکنه اینا رو مشکلات مربوط به شکل راه رفتن (مشکل gait) بنامد. افراد گرفتار به ام اس بیشتر احساس گیجی و سبکی سر می کنن یا حس می کنن دنیا دور سرشون می چرخد (دَوَران سر). این علائم معمولا هنگامی اتفاق می افتن که فرد از جاش بلند می شه.

۶. مشکل در کارکرد مثانه و روده

مشکل در کارکرد مثانه، علامت دیگریه که حدود ۸۰ درصد از افراد گرفتار به ام اس رو درگیر می کنه. این مشکل می تونه شامل تکرر ادرار، نیاز فوری به دفع ادرار یا ناتوانی در نگه داشتن ادرار باشه. علائم مربوط به ادرار، بیشتر قابل کنترل هستن. بعضی از افراد گرفتار به ام اس هم به یبوست و اسهال دچار می شن یا کنترل روده شون رو از دست میدن و دچار بی اختیاری مدفوع می شن.

۷. مشکل در کارکرد جنسی

تحریک جنسی هم می تونه یکی دیگر از مشکلات افراد گرفتار به ام اس باشه. مشکل در کارکرد جنسی از سیستم عصبی مرکزی شروع می شه؛ یعنی جایی که ام اس بهش حمله می کنه.

۸. مشکلات شناختی

حدود نصف افراد گرفتار به مریضی ام اس، به یه جور در کارکرد شناختی شون دچار مشکل می شن و ممکنه موارد زیر رو تجربه کنن:

  • مشکلات حافظه؛
  • فراخنای توجه کوتاه (محل وسیع: مدت زمانی که شخص می تونه روی فعالیتی تمرکز کنه)؛
  • مشکلات گفتاری؛
  • اِشکال در سازماندهی ذهنی.

افسردگی و بقیه مشکلات سلامت عاطفی هم عادی هستن.

۹. تغییر در سلامت عاطفی

افسردگی کلی (ماژور) در بین افراد گرفتار به ام اس متداوله. فشارهای به دلیل ام اس می تونه به تحریک پذیری، نوسانات خُلقی و وضعیتی به نام بی ثباتی عاطفی هم منجر شه. بی ثباتی عاطفی شامل حمله های خنده و گریه ی غیرقابل کنترله. مقابله با علائم ام اس به همراه مشکلات مربوط به خونواده و … می تونه افسردگی و بقیه مشکلات عاطفی رو رقابت برانگیزتر کنه.

خونواده

بقیه علائم ام اس

همه افراد گرفتار به ام اس، علائم مشابهی ندارن. ممکنه علائم مختلفی موقع برگشت یا حملات ام اس ظاهر شن. جدا از اینکه نشونه های اشاره شده در بالا، بقیه علائم ام اس عبارتند از:

  • از دست دادن شنوایی؛
  • تشنج؛
  • لرزش غیرقابل کنترل؛
  • مشکلات تنفسی؛
  • لکنت زبون؛
  • اِشکال در بلع غذا.

مریضی ام اس ارثیه؟

ام اس حتما ارثی نیس اما به گفته انجمن ملی ام اس، اگه یکی از اعضای خونواده یا اقوام نزدیک شما ام اس داشته باشن، احتمال ابتلای شما به این مریضی بیشتر هستش.

مطلب مشابه :  علائم مشکل پرخوری؛ دلایل و راه های علاج اون 

احتمال ابتلای افراد عادی (بدون گذشته خانوادگی) به ام اس فقط ۰٫۱ درصده اما اگه والدین یا خواهر و برادر شما گرفتار به ام اس باشن، این رقم به ۲٫۵ تا ۵ درصد زیاد می شه.

وراثت، تنها عامل مؤثر در دچار شدن به ام اس نیس. اگه یکی از دوقلوهای برابر به ام اس گرفتار باشه، احتمال ابتلای قُل دیگر به ام اس فقط ۲۵ درصده. با اینکه ژنتیک شک نداشته باشین یک عامل خطر به حساب میاد، اما تنها عاملِ تأثیرگذار نیس.

تشخیص مریضی ام اس چیجوری انجام می شه؟

یک دکتر (به احتمال زیاد متخصص مغز و اعصاب) واسه تشخیص ام اس چندین آزمایش انجام میده، ازجمله:

  • معاینه ی عصبی: دکتر شما هرگونه مشکل در کارکرد عصبی رو بررسی می کنن.
  • معاینه ی چشم: واسه آزمایش بینایی و بررسی مریضیای چشم، یه سری آزمایش انجام می شه.
  • تصویربرداری با زیاد مغناطیسی (MRI): تکنیکیه که از یک میدون مغناطیسی قوی و امواج رادیویی واسه ایجاد تصاویر قسمتی از مغز و نخاع استفاده می کنه.
  • کشیدن مایع نخاعی (پونکسیون کمری): آزمایشیه که در اون، یک سوزن بلند وارد ستون فقرات می شه و از مایعی که در دور مغز و نخاع در گردشه، نمونه ورداری می کنه.

پزشکان از این تستا واسه بررسی آسیب به سیستم عصبی مرکزی در دو ناحیه جداگونه (مغز و نخاع) استفاده می کنن. اونا باید تعیین کنن بین دوره هایی که به اعصاب مرکزی آسیب وارد کردن، کمه کم یک ماه فاصله وجود داشته. این آزمایشا واسه رد کردن احتمال بقیه مریضیا هم انجام می شن.

ام اس در بیشتر مواقع پزشکان رو متعجب می سازه، چون شدت علائم اون و راه هایی که از اون راه بر افراد اثر می ذاره، بسیار متفاوت هستن. حمله های ام اس ممکنه چند هفته طول بکشن و بعد پنهون شن. با این حال عودها ممکنه کم کم خیلی بد تر و غیرقابل پیش بینی تر شن و با علائم مختلفی همراه باشن. تشخیص زودهنگام ام اس ممکنه به جلوگیری از پیشرفت سریع اون کمک کنه.

امکان تشخیص اشتباه هم هست. یک مطالعه نشون داد که نزدیک به ۷۵ درصد از کارشناسان ام اس حاضر در این بررسی، درزمان ۱۲ ماه گذشته کمه کم ۳ مریض داشتن که مریضی شون اشتباه تشخیص داده شده بود.

سخن آخر

مریضی ام اس یک مشکل رقابت برانگیزه اما محققان علاجای بسیاری کشف کردن که می تونه پیشرفت اونو کُند سازه. بهترین دفاع در برابر ام اس، اینه که بی معطلی پس از مشاهده ی اولین علائم هشداردهنده پیش دکتر برید. همونجوریکه میدونید وراثت یکی از عوامل خطر کلیدی در دچار شدن به ام اسه، پس اگه یکی از اعضای خونواده یا اقوام نزدیک تون به ام اس مبتلاست و شمام بعضی از علائم اونو دارین، واسه بررسیای بیشتر خیلی سریع به دکتر مراجعه کنین. این کار رو به تأخیر نیندازید، چون در صورت دچار شدن به ام اس باید هرچه سریع تر درمون رو شروع کنین.



دیدگاهتان را بنویسید