دانلود پایان نامه درمورد مسجد شیخ لطف الله و امام حسین (ع)

دانلود پایان نامه
در دوران گذشته علم حروف و عدد، آمیختگی خاصی با هم داشته؛ از همین جهت است که طلسمات و حساب های نجومى و تقویمى و احکام نجوم را که بابلیان و مصریان وضع کرده‏اند به حروف ابجدى است و در علم اسطرلاب هم از ترتیبات ابجدى استفاده می شود.( سجادی، 1373، ص28)
از دیدگاه بسیاری از حکمای قدیم، هر یک از حروف دارای خواص و آثار و کمالاتى هستند که این خواص به حسب انقسام به عناصر اربعه و تعلق به کواکب سبعه مختلف می شود و چنین گفته‌اند که حرف به منزله جسد است، و عدد به منزله روح.( جمعی از نویسندگان، 1370، ص45) یعنی برای مثال بین دو کلمه ای که دارای عدد واحدی هستند، ارتباط خاصی می توان تصور نمود. ضمن این که برای ترکیب دو کلمه می توان آنها را تبدیل به عدد نموده و عملیات خاصی با این اعداد انجام داد که مبنای اصلی بخش عمده ای از علوم غریبه بر همین رابطه بین حروف و اعداد استوار است.
4-7-1-5 علم الحروف در عرفان
علم الحروف در عرفان اسلامی جایگاه ویژه ای داشته و بسیاری از عرفا آثار مستقلی در این باب نوشته اند؛ از جمله محی الدین عربی چندین اثر مستقل در علم الحروف تألیف کرده که برخی از آنها عبارت اند از:
1. رساله الدر المکنون فى علم‏ الحروف، ‏2. رساله مفتاح الاسرار در علم جفر و حروف، 3. انشاء الدوائر.( همان، ص46)
وی در رساله «رساله الدر المکنون فى علم‏ الحروف‏» در مورد این علم چنین آورده است:
«خداوند اسم اعظم را به آدم تعلیم نمود که همه کائنات در تسخیر این اسم بود، سپس علم الحروف بعد از وی به فرزندش شیث و بعد از آن به ادریس (ع) به ارث رسید؛ ادریس پیامبری مرسل بود و خداوند بر او سی کتاب (صحیفه) نازل کرد و ریاست علم الحروف و اسرار حکمت و اسرار اعداد و افلاک به او رسید و گفته شده است که او نخستین کسی بود که با قلم نوشت. و کتابی به نام «گنج اسرار» نوشت که تنکلو شاه بابلی و ثابت بن قره حرانی بر آن کتاب شرحی نوشته اند. و چون (از طریق مکاشفه) بر زمان های گذشته وقوف یافتم از او (ادریس ع) در مورد این دو شرح پرسیدم گفت این دو شرح فقط ظاهرش قابل وقوف است و تا کنون سربه مهر باقی مانده، وی آنها را برایم گشود و اسراری شگفت را دیدم که جز مردان بزرگ از عرفا (افراد) بر آن وقوف نمی یابند. و علم الحروف بعد از ادریس به هرامسه مصر به ارث داده شد که چهل نفر بودند».(همان، ص48)
وی در جای دیگری از این کتاب می نویسد: «امام علی (ع) وارث علم الحروف از رسول خدا (ص) بود، سپس امام حسین (ع)، سپس زین العابدین، سپس امام باقر و بعد امام صادق این علم را به ارث بردند و امام صادق کسی بود که در هفت سالگی در اعماق این دریا غواصی کرد و اسرار آن را گشود و او کسی است که در علم جفرو علم الحروف سخن گفت و به طور مخفی تألیف نمود و فرمود: علم ما کتابی است مسطور در صفحه ای گشوده شده … و نزد ما است، که در آخر الزمان با امام محمد مهدی آشکار می شود و حق نهایی این علم را جز خود آن امام نمی داند»(همان، ص55)
 
4-8تزیینات گنبد
شیوه ترسیم نقوش در گنبد مسجد شیخ لطف‌الله به این صورت است که شمسه‌ایی در وسط گنبد قرار دارد و بعد از شمسه 8 یا به عبارتی 9 حلقه به دور شمسه قرار دارد ودر هر حلقه 32 عدد نقش شبیه پر طاووس وجود دارد که در هر حلقه به سمت بیرون بزرگتر می‎شود.
32 عدد تعداد نقوش در هر یک از دوایر دور شمسه گنبد
8 یا 9 عدد تعداد دوایر دور شمسه گنبد
4-15 نقوش گنبد مسجد شیخ لطف الله
منبع:آرشیو نگارنده
در این قسمت چیزی که اهمیت دارد، عدد سی‌و‌دو است که بر اساس این عدد، نقوش به زیبایی ترسیم شده است. حکمت این عدد در گنبد بر‌می‌گردد به سوره سی‌و‌دو قرآن یعنی سوره سجده. اگر به معنای آیه‌های مقدس این سوره نظر افکنیم، متوجه رابطه این نقوش با این سوره خواهیم شد.
این سوره به حکم آنکه از سوره‏هاى مکى است خطوط اصلى سوره‏هاى مکى یعنى بحث از مبدأ و معاد و بشارت و انذار را قویاً تعقیب مى‏کند و رویهم رفته در آن چند بخش جلب توجه مى‏کند :
1 – قبل از هر چیز سخن از عظمت قرآن، و نزول آن از سوى پروردگار عالمیان، و نفى اتهامات دشمنان از آن است .
2 – سپس بحثى پیرامون نشانه‏هاى خداوند در آسمان و زمین، و تدبیر این جهان دارد.
3 – بحث دیگرى پیرامون آفرینش انسان از خاک و آب نطفه و روح الهى و اعطاى وسائل فراگیرى علم و دانش، یعنى چشم و گوش و خرد از سوى خداوند به او مى‏باشد.
4 – بعد از آن از رستاخیز و حوادث قبل از آن یعنى مرگ و بعد از آن یعنى سؤال و حساب سخن مى‏گوید.
برای تفهیم بهتر، معنای آیه چهار این سوره را بیان می‌کنیم و سپس رابطه این آیه را با نقوش گنبد مسجد شیخ لطف‌الله بررسی می‌کنیم.
خداوند کسى است که آسمان‌ها(همان‌طور که می‌دانیم گنبد هم نمادی از آسمان است)و زمین و آنچه را میان این دو است در شش روز ( دوران ) آفریده سپس بر عرش قدرت قرار گرفت، هیچ ولى و شفاعت کننده‏اى براى شما جز او نیست، آیا متذکر نمى‏شوید؟
اگر نقوش گنبد را در 9 حلقهدر نظر بگیریم، روابط جالبی با حروف ابجد نمایان خواهد شد. که در زیر به آن پرداخته می‌شود. پیش‌تر گفتیم که 32 عدد از نقوش پر طاووس در هر ردیف اشاره به سوره سجده دارد. حال اگر بر اساس حروف ابجد، کلمه سجده را بررسی کنیم نتیجه چنین خواهد بود:
س 60 ، ج 3 ، د 4 ، ه 5 ، که برابر با 72 خواهد بود :
حروف
عدد