ویراستاری چیست؟ چگونه ویراستار شویم؟

ویرایشگر شدن

مشاغل زیادی هستن که ما اون ها رو به درستی نمی شناسیم. آدم های زیادی هم هستن که هنوز جویای شغل مناسب هستن. مجله مهر شما رو با بعضی از این مشاغل آشنا می کنه.

به گزارش آلامتو به نقل از مجله مهر: بعضی شغلا هستن که نیاز چندانی به تکاپوی زیاد ندارن. محل کار خاصی ندارن و حتی اگه زرنگ باشین، می تونید درآمد خوبی هم از اون به جیب بزنین. البته این به شرطیه که سالها قبل این حرفه رو آموخته باشین و در اون حرفه ای شده باشین.

«ویراستاری» از اون دسته شغلهاییه که نیاز از طریق آنچنانی نداره و با یه رایانه و از خونه می توان اون رو انجام بدین؛ اما واسه این کار بیشتر از هر شغلی باید تمرکز داشته باشین و بیشتر از هر شغلی باید کتاب بخونین. هیچ نکته کوچیکی در این حرفه از چشم شما نباید دور بمونه و حتی به اصطلاح اولین اشتباه می تونه آخرین اشتباه شما باشه!

«سید مهدی صالحی» سالهاست که به ویراستاری می پردازه و دوره های مختلفی هم واسه آموزش اون برگزار کرده. حرفه ویراستاری رو از زبون اون به شما معرفی می کنیم:

ویرایشگر باید کتابخوان باشه

قدم اول در ویراستاری اینه که فرد شعور و کفایت اولیه واسه فهم متن رو داشته باشه. ویرایشگر باید کتاب خوان باشه و متون خیلی از رمان و داستان گرفته تا کتب تاریخی رو خونده باشه. اصلا ویرایشگر کسیه که بر زوایای زبون واسه بیان مفاهیم تسلط داره. پس کسی که می خواهد ویراستاری کنه، باید این توانمندی و فهم از زبون رو داشته باشه.

توانمندی دیگری که در ویرایش لازمه، اینه که امکانات زبون فارسی رو در مقابل با زبانهای دیگه اجمالا بشناسه و با گرته ورداری ها آشنایی داشته باشه؛ یعنی مثلا بدونه در ترجمه مترجمها در چه دامهایی می افتد و خودش در این دامها نیفتد!

و در آخر واسه ورود به حرفه ویراستاری، لازمه فرد دوره های ویراستاری بگذراند. البته این اول راه س و فرد در بین تجربه هم همیشه یاد می گیرد؛ پس ویراستاری اصلا شغل راکدیه و تجربه و آموختن در اون توقف نداره و به جرئت می توان گفت که ویراستاری که به درجه پایانی رسیده و نیاز به اموختن نداره، وجود نداره یا خیلی کمه.

چیجوری می توان یه ویرایشگر حرفه ای شد؟

ویرایشگر باید متواضع باشه و بدونه باید همیشه یاد بگیره و همیشه تجربه به دست بیاره. اینکه چقدر وقت واسه یه ویرایشگر حرفه ای شدن لازمه، به شرایط زیادی بستگی داره. پیش زمینه اطلاعاتی و علمی شما، توانمندی ذهنی و مهارتاتون در اندازه موفقیتتون در این شغل اثر میذاره.

تجربه مهم ترین حرف رو در این حرفه می زنه. یه ویرایشگر باید همیشه در حال تجربه کردن باشه و این تجربه ها رو ثبت کنه تا هم واسه خودش بمونه هم واسه بقیه دوستان ویراستارش.

شکل های جور واجور ویراستاری؛ از غلط املایی گرفتن تا اصلاح نسخ خطی

ویراستاری شغل گسترده ایه و طیف بزرگی از نمونه خوان هایی که فقط غلط املایی و تایپی می گیرند تا کسائی که نسخه های خطی قدیمی رو ویرایش و به فارسی برگردان می کنن رو در برمی گیرد.

ویرایش ظاهری آسونترین مرحله ویرایشه که تا غلطای املایی و تایپی و روش درست رسم الخط رو شامل می شه. بعد از ویرایش ظاهری، نوبت به ویرایش زبانی یا ادبی می رسد که به درستی واژه ها و کاربرد افعال و جملات برمیگرده و در آخر ویراستاران ریشه ای، کسائی هستن که ساختار و محتوا و استناد کتب رو بررسی می کنن. پیچیده ترین نوع ویراستاری که نیازمند مطالعه و کسب اطلاعات زیادیه و شاید سال ها وقت یه ویرایشگر رو بگیره.

اکثرا ویراستاری در ایران به ویرایش ظاهری و زبانی کوتاه می شه و مثلا ویرایش ترجمه و ویرایشای محتوایی و ساختاری کمتر رایجه که در همون دو نمونه اول هم هنوز حرفه ای نشده ایم!

ویراستاری

ویراستاری میان رشته ایه

در ویراستاری هم مانند هر رشته و حرفه دیگری اختلاف نظر هست و شاید هر بخش و نهاد و ناشری واسه خود یه روش نامه مخصوص داشته باشه! در دانشگاه هم رشته خاصی به عنوان ویراستاری وجود نداره، در واقع ویراستاری یه رشته میان رشته ایه که شما حتی اگه ریاضی یا فیزیک هم خونده باشین، در این کار حرفی واسه گفتن دارین.

چون هر متنی در هر بخش ای نیاز به ویرایش داره و اتفاقا آشنایی با یه رشته خاص در ویرایش متون مربوط به اون رشته به شما کمک بزرگی می کنه.

درآمد ویراستاری خوبه اگه …

ویرایش از نظر درآمد وابستگی زیادی به صنعت نشر کشور داره. اگه صنعت نشر کشور رونق داشته باشه، این حرفه هم رونق بیشتری میگیره. ویراستاری واسه کسائی که در اون حرفه ای و زبردست شده باشن، می تونه شغل درآمدزای خوبی باشه. علاوه بر این ویراستارها معمولا در حطیهای دیگه هم فعالیت می کنن و بعضی وارد بخش ترجمه و تالیف و حتی تدریس می شن.

از اونجایی که ویرایش نیاز به جا و زمان خاصی نداره، بعضی هم اون رو به عنوان شغل دوم خود برگزیده ان؛ درواقع ویراستاری یه ابزاره و بیشتر افراد در هر شغل و منصبی که باشن، آشنایی با این علم به اونا کمک می کنه.

طبق آیین نامه قیمت گذاری کتاب، هزینه ویرایش ادبی هر صفحه بین ۹۰۰ تا ۱۵۰۰ تومن و هزینه ویرایش ظاهری بین ۳۲۰ تا ۴۵۰ تومن و هر دوی اونا باهم بین ۱۲۰۰ تا ۱۷۰۰ تومن می شه. ویرایش علمی و محتوایی ۱۵۰۰ الی ۲۵۰۰ واسه ویرایشگر خود درآمد داره و هزینه نمونه خوانی هم صفحه ای ۴۰۰ الی ۴۸۰ تومنه.

البته این اندازه واسه متون فارسیه و ویرایش متنهای غیر زبون فارسی طبیعتا بیشتره. سخت یا آسون بودن و حجم متن و تجربه ویرایشگر در کم و زیاد شدن زمان ویرایش و البته درآمد فرد موثره.

ویراستاری شغل آدم های دقیق و عشق کتابه

ویراستاری واسه کسائی که عاشق کتاب و به اصطلاح همیشه کتاب به دست هستن، شغلی ایده آل به حساب میاد؛ چون که هم کتاب می خونن هم غلط می گیرند و هم پول درمی بیارن! ویرایشگر در بین کار همیشه در حال یاد گرفتن و آموختنه.

آدمایی می تونن در این میدون دووم بیارن که اول اینکه بتونن یکجانشین باشن؛ یعنی این توانمندی رو داشته باشن که یه جا بشینن و کار کنن. دوم اینکه آدم های با دقت و جزئی نگری باشن و بتونن کوچیکترین جزئیات رو ببینن و اصلاح کنن و در آخر اینکه از اصلاح متنا لذت ببره! واسه یه ویرایشگر باز کردن گره متنا باید جذاب باشه.

آدمایی که روحیه برونگرای شدید دارن یا نمی تونن یه جا بند شن یا خیلی کلی نگر هستن، شاید گزینه های مناسبی واسه این حرفه نیستن! به خاطر همین معمولا خانوم ها به این حرفه جذب می شن؛ مخصوصا اینکه امکان دورکاری رو هم به اونا می دهد.

هدف از زندگی چیه و واسه چه هدفی باید زندگی کنین؟

چیجوری ترس از نا امید کردن بقیه رو از بین ببریم؟

خبرگزاری مهر چیجوری چیه

مطالب مرتبط