پایان نامه ارشد درباره اصل حاکمیت اراده، اشتباه در موضوع

دانلود پایان نامه

۴. مبیع باید معلوم و مشخص باشه

مراد از مبیع معلوم اینه که مبیع مبهم نباشه، خریدار و فروشنده باید بدونن که چی می گیرن و در برابر اون چه میدن. و مراد از مبیع مشخص اینه که مبیع دودل بین دو چیز نباشه. خریدار و فروشنده باید فرد مبیع رو بشناسن و مبیع جنبه ی احتمالی نداشته باشه. معامله ای که مبیع در اون مبهم یا دودل باشه باطله.مبیع باید توانایی تسلیم داشته باشه: موضوع بیع باید مالی باشه که فروشنده قدرت بر تسلیم اونو داشته باشه، وگرنه عقد باطله. هدف از ضرورتِ داشتن قدرت بر تسلیم اینه که مبیع در اختیار خریدار بگیره، پس اگه فروشنده نتونه مبیع رو در اختیار خریدار بذاره اما خریدار خود بتونه به روشی مبیع رو در اختیار بگیره واسه صحت عقد بیع کافیه.

شرایط صحت عقد بیع

۱. اراده (قصد و رضایت)

اصل حاکمیت اراده نشون دهنده این امره که هرکی در انعقاد قرارداد آزاده و می تونه طرف معامله خود رو آزادانه انتخاب کنه. خریدار و فروشنده می تونن شرایط و آثار عقد رو تعیین کنن و رابطه حقوقی خود رو هرطور که خود می خوان به وجود بیارن، مشروط بر اونکه این آزادی نامحدود مخالف نظم عمومی و اخلاق حسنه ی جامعه نباشه.

در عقد بیع مثل خیلی از عقود دیگر، دو طرف باید دارای قصد و رضا باشن، یعنی باید در محیطی آزاد تصمیم بگیرن و مفاد عقد رو تو ذهن به وجود بیارن ولی این اراده ی باطنی تا زمانی که اعلام نشده و جنبه ی بیرونی پیدا نکرده اثر حقوقی نداره. اراده باید به وسیله دو طرف اعلام شه. پیشنهاد معامله با ایجاب و قبول کردن اون با قبول تحقق پیدا میکنه. بدیهیه که اگه دو طرف معامله در انعقاد قرارداد قصد و اراده نداشته باشن عقدی واقع نمی شه و درواقع عقد باطله، مثل انعقاد معامله در حالت مستی یا بیهوشی یا در خواب و اگه در انعقاد عقد رضایت نداشته باشن عقد غیرنافذ بوده و با رضایت بعدی شخص نافذ می شه، مثل زمانی که شخصی بدون اعلام و جلب رضایت برادرش، اتومبیل واسه اونو می فروشه، اینجا چون مالک اتومبیل از فروش اتومبیل اطلاعی نداره و عقد بدون رضایت اون و به طور فضولی فروخته شده غیرنافذه و اگه مالک فروش اتومبیل رو تنفیذ کنه عقد درست و قانونیه وگرنه عقد باطل می شه.

عقد فضولی عقدیه که در اون یک شخص (فضول) مال واسه دیگری رو بفروشه. در این موارد چون مالک اصلی از فروش مال خود اطلاعی نداره و رضایت نداره عقد غیرنافذه و به شرط تنفیذ مالک اصلیه، حال اگه مالک اصلی فروش مال خود رو تنفیذ کنه عقد نافذ می شه؛ وگرنه با رد عقد از طرف مالک، عقد باطل می شه و مشتری جاهل بر این موضوع حق داره واسه اخذ ثمن و کلیه ی ضررای خود به فضول مراجعه کنه.

رضایتی که پس ی اشتباه یا اکراه حاصل شه موجب نفوذ عقد نیس. در حقوق ایران اشتباه و اکراه عیوب اراده تلقی می شن و رضایت واسه انعقاد عقد در صورتی موجب ایجاد یک عقد درست و قانونی می شه که شخص اکراه در انعقاد عقد نداشته باشه و در پاره ای از شرایط یا آثار عقد دچار اشتباه نشده باشه. اما باید دونست هر اشتباهی عقد رو باطل نمی کنه، برابر قانون، اشتباه در صورتی عقد رو باطل می کنه که به دلیل اشتباه در موضوع معامله باشه که موجب فرق اون از بقیه اشیا شه. مثلا طلا یا نقره بودن واسه انگشتر، یا اشتباه در شخصیت طرف معامله در مواردی که شخصیت اون دلیل اصلی عقده. مثلا در قراردادهای رایگان یا در عقودی که نیاز به مهارت و تخصص بالا دارن (مثل دکتر یا وکیل) اشتباه در شخصیت طرف موجب بطلان عقد هستش. اما بد نیس بدونیم اشتباه در اوصاف اساسی همسر حتی اگه در عقد نکاح شرط شده باشه قانونا موجب بطلان نکاح نیس و تنها واسه طرف مقابل حق فسخ نکاح رو به وجود میاره.