آئین نامه راهنمائی و رانندگی مصوب 1384 در ماده 1 :اصطلاحات مندرج در آئین نامه راهور، دستورالعمل ها و پیوست های مربوطه را بشرح ذیل تعریف نموده است :

1-     راه : عبارتست از تمامی سطح خیابان ، جاده ، کوچه و کلیه معابری که برای عبور و مرور عموم اختصاص داده میشود.

2-     جاده : راه خارج از شهر برای عبور و مرور .

3-     خیابان : راه عبور و مرور در محل سکونت و فعالیت مردم که عرض آن بیش از 6 متر باشد .

4-     کوچه : راهی در مناطق مسکونی که عرض آن حداکثر 6 متر باشد.

5-     راه عمومی : به راههایی گفته میشود که برای عبور و مرور عموم مورد استفاده قرار میگیرد.

6-     راههای محلی :راههایی هستند که در طراحی و بهره برداری از آنها نیازهای وسایل نقلیه و عابران پیاده، با اهمیّت یکسان در نظر گرفته میشود و ارتباط بین کوچه ها و خیابانهای شریانی فرعی را برقرارمی کند.

7-     راههای شریانی درجه یک : معابری هستند که در طراحی و بهره برداری از آنها به جابجایی وسایل نقلیه موتوری برتری داده میشود . این معابر ارتباط با راههای برون شهری را تأمین می نمایند . راههای شریانی درجه یک براساس نحوه کنترل دسترسی تقاطع ها به دو گروه آزاد راه و بزرگراه تقسیم میگردند که ضوابط اجرایی آنها را شورای عالی هماهنگی ترافیک شهرهای کشور تعیین می نماید.

8-     راههای شریانی درجه دو : معابری هستند که در طراحی و بهره برداری از آنها به جابجایی و دسترسی وسایل نقلیه موتوری برتری داده میشود. برای رعایت این برتری حرکت پیادگان از عرض خیابان کنترل میشود . راههای شریانی درجه دو شبکه اصلی راههای شهری را تشکیل می دهند که ضوابط اجرایی آنها را شورای عالی هماهنگی ترافیک شهرهای کشور تعیین می نماید و عبارتند از :

الف – شریانی اصلی :راهی است که ارتباط بین  خیابان های جمع  و پخش کننده و بزرگراه ها را برقرار می کند . در این معابر فاصله های بین تقاطع ها نسبت به بزرگراه ها کمتر است.

ب- شریانی فرعی : راهی است که ارتباط بین  خیابان های محلی و خیابان های شریانی اصلی را برقرار می کنند. در این خیابان ها محل عبورد برای عابر پیاده از عرض خیابان باید مشخص باشد.

9-     آزاد راه : آزادراه به راهی گفته میشود که حداقل دارای دو خط اتومبیل رو و یک شانه حداقل به عرض سه متر برای هر طرف رفت و برگشت بوده و دو طرف آن به نحوی محصور بوده ودر تمام طول آزاد راه از هم کاملاً‌مجزّا باشد و ارتباط آنها باهم تنها بوسیله راههای فرعی که از زیر یا بالای آزاد راه عبور کند تأمین شود و هیچ راه دیگری آن را قطع نکند.

10-  بزرگراه :  راهی است که حداقل دارای دو خط عبور در هر طرف بوده وترافیک دو طرف آن به وسیله موانع فیزیکی از هم جدا شده باشد و به طور معمول دارای تقاطع های غیر همسطح است . بزرگراه میتواند تعداد معدودی تقاطع همسطح کنترل شده داشته باشد.

11-  شانه راه : بخشی از بدنه راه است که در دو طرف خط های عبوری رفت وبرگشت قرار داشته و برای توقف اضطراری وسایل نقلیه بکار می رود.

12-  جاده اصلی : راهی است که در برخورد با راه دیگر بطور معمول عریض تر است و با نصب علائم راهنمائی و رانندگی ، اصلی تلقّی میگردد.

13-  جاده فرعی : راهی که از راه اصلی منشعب شده و یا به آن می پیوندد و بطورمعمول کم عریض تر است و با نصب علایم راهنمایی و رانندگی ، فرعی تلقّی میشود.

14-  خیابان اصلی  : راهی است که در برخورد با راههای دیگر عرض سواره روی آن بیشتر است و با نصب علایم راهنمایی و رانندگی ، اصلی تلقی شده و در غیر اینصورت در سمت راست راه دیگر قرار دارد.

15-  خیابان فرعی : راهی است که در برخورد با راههای دیگر ، عرض سواره روی آن کمتر است و یا با نصب علایم راهنمایی و رانندگی ، فرعی تلقّی شده و در غیر اینصورت در سمت چپ راه دیگر قرار گرفته باشد.

16-  ترافیک : ( شد آمد ) :آمد و شد وسایل نقلیه و اشخاص وحیوانات در راهها.

17-  پیاده رو  : بخشی جدا شده ا زخیابان که در امتداد آن واقع شده و برای عبور و مرور پیادگان اختصاص یافته است.

18-  تقاطع  : محدوده ای است که در آن دو یا چند مسیر بصورت همسطح یا غیرهمسطح با یکدیگر تلاقی میکنند.

19-  پیچ  ( قوس افقی )  :انحراف مستقیم راه در سطح افق .

20-  حریم تقاطع   : محدوده ای است در تقاطع راهها که به منظور سهولت حرکت و ایمنی تردّد اختصاص می یابد.

 

21-  خط ایست  : خط کشی عرضی است که در ورودی تقاطع و به منظور تعیین مرز توقّف وسایل نقلیه پیش از گذرگاه پیاده برسطح راه ترسیم میشود.

22-  خط عبور  : بخشی از سواره رو است که در طول مسیر ، به عبور یک ستون وسیله نقلیه اختصاص یافته و با خط کشی حدود آن مشخص میگردد. یک راه میتواند درهرجهت یک یا چند خط عبور داشته که این خط های عبور از سمت راست به چپ از شماره یک به بالا شماره گذاری می شوند.

23-  خط ویژه   : مسیری است که بوسیله خط کشی با رنگ متفاوت از خطوط دیگر و یا علائم و یا موانعی از بقیه مسیرها مشخص گردیده و برای عبورد و مرور یک یا چند نوع وسیله نقلیه اختصاص دارد.

24-  خط کمکی : خط عبوری است که بمنظور تغییر سرعت ، انجام حرکات گردشی و یا افزایشی ظرفیت راه، در کنار خط عبور ایجاد میشود.

25-  خم  ( قوس عمودی )  :انحراف مسیر مستقیم راه در سطح قائم .

26-  پلیس راهور   : واحدی از نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران که وظیفه اجرای قوانین و مقرّرات راهنمائی و رانندگی را برعهده دارد.

27-  پلیس راه  : واحدهایی از راهنمائی و رانندگی نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران که نظارت و کنترل بر اجرای قوانین ومقرّرات راهنمائی و رانندگی در جاده های کشور دارند.

28-  علایم  : هر نوع علامت عمودی و افقی مانندتابلو ، چراغ راهنمائی و رانندگی ، خط کشی ، نوشته و ترسیم ، و همچنین تجهیزات هدایت کننده ، سوت و حرکت دست و غیره که بوسیله مقامات صلاحیت دار برای کنترل و تنظیم عبور و مرور تعیین و بکار برده میشود.

29-  ایمن سازی   : قراردادن علایم ایمنی برابر استانداردهای تعریف شده در آئین نامه ایمنی راهها ، قبل و پیرامون محل عملیات اجرایی ، جهت جلوگیری از ایجاد حادثه .

30-  عملیات اجرایی در سطح راه   : هرنوع عملیاتی که توسط سازمانها یا اشخاص در خطوط عبور راهها صورت میگیرد و سطح سرویس را اشغال می نماید مانند انواع حفاری ها ، قراردادن مانع ، عملیات بهسازی راهها ، پل سازی و ….

31-  پلان ایمنی  : نقشه ای که نحوه ایمن سازی و محل قرار گرفتن علائم ایمنی استاندارد در محل عملیات اجرایی ، منطبق با استاندارهای تعریف شده در آن مشخص شده است.

 

 

علایم راهنمایی ورانندگی مانند انواع چراغ ها ، تابلو ها ، خط کشی ها ، نوشته ها ، ترسیم ها و نیز علایم تعیین سمت عبور که باید روی راه ها کشیده شود ، بر اسـاس قانون الحاق ایران به کنوانسیون عبور و مرور در جاده ها و کنوانسیون مربوط به علایم راه ها مصوب 1354، تهیه شده اند و همچنین رنگ زمینه و شکل علایم و تابلوها ، مطابق نمونه های ( پیوست شماره 4) این آئین نامه است .

لینک جزییات بیشتر و دانلود این پایان نامه:

مسوولیت فقهی و حقوقی دولت و شهرداری ناشی از عیب و خرابی معابر و جاده ها

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *